Tuleja cylindrowa (zwana także tuleją cylindrową) to cylindryczna część włożona do bloku silnika. Działa jak „płyta pancerna” wewnątrz serca silnika. Razem z głowicą cylindra i tłokiem tworzy szczelną komorę spalania, w której paliwo spala się, wytwarzając moc.
Tuleje cylindrowe są stosowane przede wszystkim ze względu na dwie kluczowe korzyści:
-
Wydłużona żywotność i łatwiejsza konserwacja – Wewnętrzna ścianka cylindra jest stale poddawana działaniu gazów spalinowych o wysokiej temperaturze i pod wysokim ciśnieniem oraz intensywnemu tarciu ze strony szybko poruszającego się tłoka, przez co jest podatna na zużycie. Tuleje cylindrowe są wykonane z materiałów bardziej odpornych na zużycie (takich jak żeliwo stopowe). W przypadku zużycia wystarczy wymienić tylko tuleję, a nie cały kosztowny blok silnika, co znacznie zmniejsza koszty naprawy.
-
Lekka konstrukcja i redukcja kosztów – pozwala to na wykonanie bloku silnika ze zwykłego żeliwa lub lżejszych stopów aluminium, z trwałą tuleją cylindrową umieszczoną tylko w krytycznym obszarze. Pozwala to na redukcję masy i oszczędności kosztów przy jednoczesnym zachowaniu wydajności.
Dwa główne typy tulei cylindrowych
Istnieją dwa typy, różniące się tym, czy mają bezpośredni kontakt z płynem chłodzącym silnika:
-
Sucha wyściółka – nie ma bezpośredniego kontaktu z chłodziwem. Ma stosunkowo cienką ściankę (o grubości około 1–3 mm). Zalety: blok silnika ma dobrą sztywność i zwartą konstrukcję. Wady: rozpraszanie ciepła jest mniej wydajne, a wymiana jest trudniejsza. Powszechnie stosowany w mniejszych silnikach.
-
Mokra wyściółka – jego zewnętrzna ściana ma bezpośredni kontakt z chłodziwem. Ma grubszą ściankę (około 5–9 mm grubości). Zalety: doskonałe odprowadzanie ciepła i łatwa wymiana – w niektórych przypadkach tuleję można wymienić bez całkowitego wyjmowania silnika z pojazdu. Wady: blok ma nieco niższą sztywność i wymagane są dodatkowe pierścienie uszczelniające, aby zapobiec wyciekom chłodziwa. Większość silników wysokoprężnych korzysta z tego typu.
